Oud en namaak

Op 24 april 1961 werd even buiten de haven van Stockholm een houten oorlogsschip opgetakeld, dat sinds 1628 op de bodem had gelegen. Het schip, de Wasa, was zeer goed bewaard gebleven en werd zorgvuldig gerestaureerd. Al tientallen jaren is het een van de belangrijkste toeristische trekpleisters van de Zweedse hoofdstad. Zweden had nu eindelijk een eigen historisch schip waarmee het glorieuze verleden van het land als het ware een nieuwe toegangspoort had gekregen. Noorwegen had zoiets al in 1904, een jaar voordat de personele unie met Zweden werd verbroken en het land zelfstandig werd. In dat jaar werd in Oseberg een vikingschip opgegraven, dat dateert uit de 9de eeuw. In Oslo kan dit ‘Osebergschip’ worden bewonderd. Het ligt opgebaard in een aparte zaal, net als de Zweedse Wasa. Maar niet alleen in Scandinavië zijn historische schepen te bewonderen. In Portsmouth ligt de HMS Victory, het vlaggeschip van de Engelse admiraal Nelson die in 1805 bij Trafalgar de gezamenlijke Frans-Spaanse vloot de grond in boorde. In Boston ligt de USS Constitution, waarmee de VS-marine in 1812 de Engelse koopvaardij fikse schade bezorgde. In de oude haven van Buenos Aires, net als in Liverpool, Londen en Antwerpen omgekat tot een nieuwe kantoorwijk met veel glas, staal en beton, ligt de ARA Presidente Sarmiento, het eerste speciale opleidingsschip van de Argentijnse marine (1897). Ook in Nederland zijn historische schepen voor het publiek opengesteld. Nou ja, historisch is misschien een wat overtrokken begrip waar het gaat om het VOC-schip Amsterdam (bij het Scheepvaartmuseum in Amsterdam) en de Batavia in Lelystad. Het betreft hier nagebouwde schepen, kopieën, replica’s. Eigenlijk meer décorschepen. Maar ze zien er wel autentiek uit. Zelfs de Amsterdam, met zijn partytuimte met speciaal verhoogd plafond, waardoor het daarboven gelegen tussendek alleen toegankelijk is voor pygmeeën, kleine huisdieren en kroost van hoogstens drie turven hoog.

Met décorschepen loopt het niet altijd goed af. In 1991 werd in de haven van Barcelona de replica van Columbus’ schip Santa Maria in brand gestoken door actievoerders die protesteerden tegen rampzalige gevolgen die de verovering van Amerika heeft gehad voor de inheemse bevolking. Geruime tijd stak alleen nog de mast van deze namaak Santa Maria boven water. Geen nood: overal zijn wel replica’s van dit beroemde schip te vinden. Overal ter wereld houden liefhebbers zich bezig met het nabouwen van oude schepen.

This entry was posted in 50 jaar geleden, Overpeinzingen and tagged , , . Bookmark the permalink.

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

You may use these HTML tags and attributes: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <strike> <strong>